logo

Κρίση στον Καύκασο

Κάθε πόλεμος είναι πρώτα από όλα μια τραγωδία γεμάτη ανθρώπινο πόνο και δάκρυα. Όμως συχνά ο πόλεμος με την εμπλοκή μεγάλων δυνάμεων είναι ένα ιστορικό γεγονός που διαμορφώνει τη διεθνή σκηνή για τα χρόνια που θα έρθουν. Ένας τέτοιος πόλεμος επισκίασε τους φετινούς Ολυμπιακούς αγώνες και τράβηξε την παγκόσμια προσοχή.

Συγκεκριμένα, η απερίσκεπτη επίθεση εκ μέρους του προέδρου της Γεωργίας ενάντια στη Νότια Οσσετία που εδώ και χρόνια είναι de-facto προτεκτοράτο της Ρωσίας, προκάλεσε την αναμενόμενη αντίδραση της Ρωσικής ηγεσίας που ήταν έτοιμη για ένα ενδεχόμενο πολέμου με τη Γεωργία από το 2003 όταν ο Μιχαήλ Σαακασβίλι αναδείχτηκε στην εξουσία. Είναι αβέβαιο τι έσπρωξε τον κ. Σαακασβίλι σε ένα πόλεμο στον οποίο ήταν χαμένος από χέρι, αφού μάλλον θα πρόκειται για αφελή αν περίμενε τη Δύση να πολεμήσει τους Ρώσους για χάρη μίας χώρας η οποία ήταν παραδοσιακά στην σφαίρα επιρροής της Ρωσίας. Αυτό που είναι ξεκάθαρο είναι ότι η Ρωσία βρήκε την κατάλληλη αφορμή για μια απάντηση στην αναγνώριση του Κοσσυφοπεδίου από τους Αμερικανούς και τους Ευρωπαίους και επιπλέον έδειξε στην πράξη πως η Ρωσική αρκούδα ξύπνησε για τα καλά.

Ποιες όμως θα είναι μελλοντικές εξελίξεις στη περιοχή του Καυκάσου, μια περιοχή που έχει ζωτική σημασία για τα σχέδια των Αμερικανών και των Δυτικοευρωπαίων;

Η οικονομία της Γεωργίας έχει καταστραφεί όπως και η εικόνα της ως ενός σταθερού συνεργάτη της Δύσης. Η προοπτική ένταξης της Γεωργίας στο ΝΑΤΟ απομακρύνθηκε ακόμα περισσότερο από ότι ήταν πριν τον πόλεμο, μια που η ένταξης της Γεωργίας στον Οργανισμό θα συνιστούσε μια απόφαση της Δύσης που θα προκαλούσε μετωπική διπλωματική σύγκρουση με την Ρωσία. Παρά τη νίκη, ωστόσο, δεν είναι όλα θετικά για τη Ρωσία. Στα πλείστα διεθνή μέσα μαζικής ενημέρωσης οι Ρώσοι παρουσιάστηκαν ως μια κατοχική δύναμη που τα έβαλε με ένα μικρό κράτος, αδύνατο να υπερασπιστεί τον εαυτό του. Εξάλλου, η απόφαση της Ρωσίας να αναγνωρίσει και τα δυο κρατίδια της Γεωργίας που κήρυξαν ανεξαρτησία τη δεκαετία του ’90, είχε συνέπειες στο εσωτερικό της Ρωσικής Ομοσπονδίας με τα εθνικιστικά στοιχεία σε διάφορες αυτόνομες περιοχές να μιλούν για αποσκίρτηση και ανεξαρτησία από τη Ρωσία. Από την άλλη, ο πόλεμος προκάλεσε αλυσιδωτές εξελίξεις στα γειτονικά με την Γεωργία κράτη. Η Αρμενία φοβούμενη αποκλεισμό από τη μόνη εμπορική αρτηρία με τη Ρωσία μέσω Γεωργίας, έχει στρέψει την εξωτερική της πολιτική προς εξομάλυνση των σχέσεων της με την Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν, παρόλο που μέχρι πολύ πρόσφατα οι εχθροπραξίες στην περιοχή του Ναγκόρνο Καραμπάχ έφεραν τα δυο κράτη στα πρόθυρα ενός νέου πόλεμου. Εάν η επαναπροσέγγιση συνεχιστεί, τότε πολύ πιθανόν να υπάρξει διευθέτηση του προβλήματος του Ναγκόρνο Καραμπάχ και ως αποτέλεσμα θα οδηγήσει στην οικονομική ανάπτυξη της περιοχής του Νότιου Καύκασου. Αντιθέτως, το πρόβλημα της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσσετίας θα δημιουργήσει μια κατάσταση παρόμοια με αυτή της Παλαιστίνης όπου η Γεωργία μάταια θα προσπαθεί να κερδίσει τις εντυπώσεις σε μια χαμένη υπόθεση. Μακροπρόθεσμα αυτό σημαίνει αστάθεια και υπόγειες συγκρούσεις με τη Ρωσία.

Αυτό αναμφίβολα θα οδηγήσει σε αναδιαμόρφωση των οποιοδήποτε σχεδίων των Δυτικών για παράκαμψη της Ρωσίας σε πολιτικό, ενεργειακό και στρατιωτικό επίπεδο.

του Farouch Rachimov

Μεταπτυχιακού φοιτητή στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

Add comment